„Terapia to NIE wstyd” – razem o profilaktyce i odwadze proszenia o pomoc
Czy można w jednym miesiącu przełamać tabu, dotrzeć do tysięcy mieszkańców i realnie otworzyć drzwi do pomocy psychologicznej? Opole pokazało, że tak.
Od 10 września do 10 października 2023 roku, w ramach ogólnopolskiej kampanii „Terapia to NIE wstyd”, Urząd Miasta Opola wraz z partnerami przygotował wyjątkowy Miesiąc Zdrowia Psychicznego. Wydarzenie było odpowiedzią na rosnące wyzwania – kryzysy psychiczne młodzieży, samotność dorosłych, wypalenie zawodowe i rodzinne.
Wspólny cel – profilaktyka i destygmatyzacja
Hasłem przewodnim inicjatywy stało się „STOP samobójstwom – życie ma sens”. Chodziło nie tylko o edukację, ale także o stworzenie bezpiecznej przestrzeni do rozmowy, szukania wsparcia i uświadamiania, że proszenie o pomoc to przejaw siły, a nie słabości.
W centrum znalazła się profilaktyka zdrowia psychicznego – tak samo ważna, jak profilaktyka raka piersi czy badań krwi. Dzięki obecności specjalistów każdy mógł porozmawiać, zadać pytanie, sprawdzić swój emocjonalny „bilans zdrowia”.
Wydarzenia, które ożywiły miasto
Miesiąc rozpoczął się 10 września – w Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom – wielkim piknikiem na Rynku w Opolu. Od rana do wieczora mieszkańcy korzystali z warsztatów, pokazów i animacji. Była capoeira, dogoterapia, czytanie bajek na leżakach, zaplatanie warkoczyków, malowanie twarzy czy tworzenie slime’ów jako formy rozładowania stresu. Na zakończenie czekało wszystkich silent disco.
Na Rynku stanął także Terapiobus – mobilny gabinet terapeutyczny, w którym psychologowie i psychoterapeuci z Centrum Zdrowia Psychicznego udzielali bezpłatnych konsultacji.
Przez cały miesiąc w różnych punktach miasta odbywały się kolejne wydarzenia:
- warsztaty profilaktyczne i zajęcia kreatywne dla dzieci i młodzieży,
- wykłady i spotkania m.in. z Marią Jeleń, kierownikiem Punktu Koordynacyjno-Zgłoszeniowego CZP,
- wystawa prac pacjentów Szpitala Św. Jadwigi „Terapeutyczna Moc Kolorów”,
- akcje sportowe, filmowe i kulturalne pod wspólnym szyldem zdrowia psychicznego.
Finałem obchodów była konferencja metodyczna „O poMOCy dla zdrowia psychicznego”, która zgromadziła specjalistów, nauczycieli i samorządowców, by rozmawiać o realnych narzędziach wsparcia.
Reakcje i znaczenie
Media lokalne pisały o wydarzeniu jako o „najbardziej potrzebnej kampanii w mieście”.
Niemal 30% uczniów podejrzewa u siebie depresję a 4 na 10 nastolatków myśli o próbie samobójczej.
Dlatego obecność specjalistów w przestrzeni publicznej była nie tylko symbolicznym gestem, ale i realną pomocą. Mieszkańcy podkreślali, że Terapiobus obniża barierę wstydu – można wejść, porozmawiać, dostać wskazówkę, gdzie szukać dalszej pomocy.
Wnioski na przyszłość
Opole udowodniło, że profilaktyka i edukacja mogą łączyć społeczność. Kampania pokazała też, że aby zmiana była trwała, potrzeba stałego dostępu do wsparcia, a nie tylko wydarzeń jednorazowych.
Największym sukcesem był fakt, że zdrowie psychiczne wyszło na ulice miasta – do rodzin, młodzieży i seniorów. Temat tabu stał się rozmową, a rozmowa – początkiem zmiany.
Dlaczego to ważne
Miesiąc Zdrowia Psychicznego w Opolu to przykład dla innych miast w Polsce. Pokazuje, że współpraca samorządu, organizacji społecznych i fundacji daje realny efekt – przełamuje wstyd, otwiera dostęp do pomocy i ratuje życie.